Thời Lý/Trần vẫn là unitary state thôi, các chư hầu nó có đất phong/binh lính riêng, nhưng quyền lập pháp/hành pháp/tư pháp đều do nhà nước trung ương/vua sở hữu tuyệt đối, cũng như phân bổ nhân sự, khác xa so với chế độ phong kiến hay thành bang phương tây, nơi mà các lãnh chúa đều có quyền lực khá rộng rãi về 3 loại quyền lực nhà nước trên và ít bị chi phối bởi người chủ quốc gia hơn.
thì đấy
con nhố bảo Việt Nam cổ là thành bang, liên bang kiểu tây là sai.
Bảo tập quyền 100% như Tàu là sai.
Nếu mà đúng thì Việt Nam là mix giữa 2 dạng trên. Kiểu Nhật giai đoạn trước Genpei war thì đúng hơn.
Quyền lực nhà nước trong tay vua, hành pháp, lập pháp......điều động quân đội. Ngoài nhà nước, có thể chia làm 3 dạng:
- Quý sờ tộc có đất đai lớn, thân binh riêng, gia khách riêng. Như đội quân Trần Quốc Toản là 1 ví dụ, Trần Liễu cũng là 1 ví dụ
- Dưới đấy là các gia tộc lớn nhưng ko phải quý tộc nhưng có ảnh hưởng nhất định ở 1 vùng, những gia tộc này ko có quyền điều động, sở hữu quân đội nhưng lượng gia khách/người ở cũng khá là đông. Cần thì vẫn kêu gọi tập hợp kháng chiến được. Ví dụ cụ thể là gia tộc Trần ở Nam Định, chuyên nghề kéo lưới, đánh cá, to nhất vùng đấy, ảnh hưởng lớn, từng có cơ hội lao động đường phố vua và đi vào chính quyền như ta biết.
- Song song với 2 dạng trên là các thủ lĩnh, tộc trưởng miền núi. Dạng này cực kỳ khó quản vì họ có thể rất trung thành hoặc cũng có thể không, nhưng họ vẫn đặt lãnh thổ của mình trong tay Đại Việt vì nếu chọn Tàu thì 100% sẽ bị tước toàn bộ. Ví dụ vè dạng này thì cứ đọc giai đoạn Lý chống Tống, Trần phá Nguyên là thấy.
Có cái hay là văn hóa làng xã ở VN cũng hơi hướm dạng 2 ở trên, khi mà nổi dậy, để ý thủ lĩnh thường là các trùm 1 khu vực như Lê Lợi, Ngô Quyền, Dương Đình Nghệ...Khi mà giặc tàu xâm lược, thường lúc nào cũng nhẹ nhàng ở các khu vực có trùm cầm đầu (tuy thế vẫn phải theo, ko nó thịt sạch) vì vừa lợi về kinh tế, vừa đỡ tốn công đánh chiếm/phá hoại, vừa đỡ gặp chống cự mạnh. Các ông trùm cũng khá nhẹ nhàng, nhún nhường, 1 là để bảo vệ mạng dân, 2 là để yên thân làm ăn, 3 là để.....nổi dậy.
Nhà Lý thì đặc biệt khác, ở đây là từ phe.......thầy chùa đi lên.